Από την Αγγελική Ανδρεάδου, παθολόγο-διαβητολόγο, www.diavitologoi.gr

Νιώθεις συνέχεια κουρασμένη, υποτονική και δεν έχεις δύναμη ούτε για τις καθημερινές δουλειές; Μήπως σου λείπει σίδηρος;Η ανεπάρκεια σιδήρου εμφανίζεται στο 30% του πληθυσμού και είναι η πιο συνηθισμένη αιτία αναιμίας παγκοσμίως. Μάθε τι συμβαίνει στο σώμα σου όταν έχεις σιδηροπενική αναιμία και πώς μπορείς να την αντιμετωπίσεις.

Ποια είναι τα αίτια της έλλειψης σιδήρου στον οργανισμό;

1. Aνεπαρκής πρόσληψη από τη διατροφή (φυτοφάγοι)
2. Μειωμένη απορρόφηση (γαστρεκτομή, κοιλιοκάκη)
3. Αυξημένες απαιτήσεις του οργανισμού (εγκυμοσύνη, θηλασμός, παιδική ηλικία)
4. Aυξημένη απώλεια σιδήρου (από το πεπτικό, κατά την έμμηνο ρύση στις γυναίκες, από το ουροποιητικό με κύριο αίτιο την παροξυσμική νυκτερινή αιμοσφαιρινουρία, την υπέρμετρη αιμοδοσία κ.ά.)
5. Χρόνια λήψη φαρμάκων (ασπιρίνη, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη)

Πώς θα καταλάβω ότι μου λείπει σίδηρος;

Η διάγνωση της σιδηροπενίας μπορεί να γίνει με μια απλή εξέταση αίματος και με τη μέτρηση της φερριτίνης. Χαμηλός αιματοκρίτης και αιμοσφαιρίνη, πτώση των δεικτών MCV, MCH και MCHC καθώς και μορφολογικές αλλοιώσεις των ερυθρών είναι κάποια από τα σχετικά ευρήματα στη γενική αίματος. Από μόνη της η χαμηλή τιμή σιδήρου δεν πιστοποιεί την έλλειψη σιδήρου, ενώ σταθερό εύρημα είναι η χαμηλή φερριτίνη.

Στα αρχικά στάδια της σιδηροπενίας, όπου η αιμοσφαιρίνη και ο αιματοκρίτης δεν έχουν ακόμη επηρεαστεί, ο ασθενής μπορεί να μην έχει κανένα ή σχεδόν κανένα σύμπτωμα. Eφόσον η αναιμία έχει διαγνωσθεί, τα συμπτώματα είναι: ωχρότητα, εύκολη κόπωση, ταχυκαρδία, ταχύπνοια στην κόπωση, αίσθημα παλμών, ευθρυπτότητα των τριχών της κεφαλής, αλλοιώσεις των νυχιών με κατάληξη την κοιλονυχία, γωνιακή χειλίτιδα και γλωσσίτιδα.

Πώς θα την αντιμετωπίσω;

Τροφές με αυξημένη περιεκτικότητα σε σίδηρο είναι σαφώς το κρέας και το συκώτι, από τις οποίες ο σίδηρος απορροφάται πολύ καλά. Σίδηρο επίσης περιέχουν τρόφιμα όπως αποξηραμένα φρούτα (δαμάσκηνα, σταφίδες), πράσινα λαχανικά (σπανάκι, μπρόκολο), όσπρια (φασόλια, φακές) κ.ά. Η ανεπάρκεια σιδήρου δεν μπορεί να διορθωθεί με αύξηση του σιδήρου της διατροφής. Γι’ αυτό απαιτείται η αποκατάσταση των τιμών του με κάποιο φαρμακευτικό σκεύασμα. Θα πρέπει να απευθυνθείς στον γιατρό σου, προκειμένου να διαπιστωθεί το αίτιο της σιδηροπενίας με τις κατάλληλες διαγνωστικές εξετάσεις. Έχει τεράστια σημασία η σωστή αξιολόγηση και διερεύνηση της σιδηροπενίας.

Τι πρέπει να ξέρω για τον φαρμακευτικό σίδηρο;

Tα σκευάσματα του σιδήρου κυκλοφορούν σε διάφορες μορφές: ταμπλέτες, μασώμενα δισκία, πόσιμες αμπούλες, κάψουλες, σιρόπι. Τα περισσότερα σκευάσματα συστήνεται να λαμβάνονται με άδειο στομάχι για καλύτερη απορρόφηση, μισή ώρα προ φαγητού. Υπάρχουν, ωστόσο, σκευάσματα σιδήρου σε κάψουλες, τα οποία, λόγω του τρόπου δράσης τους, μπορεί ο ασθενής να τα λάβει και μετά το φαγητό.

Λόγω του ότι τρόφιμα όπως το γάλα, η σόγια, το τσάι, οι πολλές φυτικές ίνες και ο καφές μπορεί να εμποδίσουν τη σωστή απορρόφηση του σιδήρου, συστήνεται η λήψη του σε χρονική στιγμή απομακρυσμένη από τη λήψη των πιο πάνω τροφών. Αν ο ασθενής παρουσιάσει ανεπιθύμητα συμπτώματα από τη λήψη του σκευάσματος που του σύστησε ο γιατρός του (επιγαστραλγία, διάρροια, δυσκοιλιότητα), θα πρέπει να επικοινωνήσει μαζί του, προκειμένου να το αντικαταστήσει με κάποιο άλλο.

Λιγότερο συχνά γίνεται χορήγηση σιδήρου ενδοφλέβια ή ενδομυϊκά, όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις για τη χορήγηση με τους τρόπους αυτούς (δυσανεξία στον σίδηρο από το στόμα, γαστρεντερική νόσος που αποκλείει τη χορήγηση σιδήρου από το στόμα κ.ά.).


ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ